Trầm cảm cười là che đậy nỗi đau cảm xúc bằng vẻ ngoài tươi vui, khiến người khác khó nhận ra sự khó chịu bên trong chủ thể. Dù không phải một chẩn đoán lâm sàng, nhưng dạng trầm cảm này vẫn là một vấn đề đáng lo ngại thật sự nhưng lại không được nhận ra, mặc cho các dấu hiệu khác vẫn hiện hữu như thay đổi trong khẩu vị và giấc ngủ, hoặc cảm giác bất lực. Việc nhận ra được những dấu hiệu ẩn là cực kỳ quan trọng giúp ta hiểu được tác động thực sự của nó lên từng cá nhân.
Smiling depression involves masking emotional pain with a cheerful exterior, making it challenging for others to recognize underlying distress. Although it’s not a clinical diagnosis, this form of depression is a real concern that can go unnoticed, despite signs like changes in appetite and sleep, or feelings of hopelessness. Recognizing these hidden symptoms is crucial for understanding the true impact on individuals.
Dấu hiệu và triệu chứng. Signs and Symptoms
Nếu bạn hoặc ai đó bạn biết có thể đang che giấu nỗi đau, thì việc tìm hiểu về trầm cảm cười có thể khá hữu ích giúp bạn từng bước can thiệp một cách tích cực. Dưới đây là một số dấu hiệu và triệu chứng cần lưu ý.
If you or someone you know might be hiding their pain, understanding smiling depression can help in taking positive steps. Below are common signs and symptoms to look out for.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ước tính có khoảng 265 triệu người mắc trầm cảm trên thế giới. Những người mắc trầm cảm cười có thể xuất hiện những triệu chứng kinh điển như buồn bã sâu sắc, lòng tự trọng thấp, và những thay đổi trong cuộc sống. Mặc dù có một số triệu chứng dễ nhận thấy, nhưng một số khác lại bị ẩn giấu.
The World Health Organization (WHO) estimates about 265 million people globally have depression.1 Those with smiling depression might exhibit classic symptoms like deep sadness, low self-esteem, and life changes. While some symptoms are visible, others may remain hidden.
Thường thì người mắc trầm cảm cười sẽ cực kỳ nỗ lực che giấu các triệu chứng của bản thân. Vì lẽ đó, ta cần để ý đến những dấu hiệu ít rõ ràng hơn cho thấy có điều gì đó không ổn đang diễn ra, như thay đổi trong thói quen, mệt mỏi, và mất đi hứng thú vào những thứ họ từng vốn thích.
It’s not uncommon for people with smiling depression to work really hard to disguise their symptoms. For this reason, it’s important to look for other less-obvious signs that something is wrong, like changes in their habits, fatigue, and a loss of interest in things they once enjoyed.
Dưới đây là danh sách những dấu hiệu có thể xuất hiện: Here’s a list of possible signs to look for:
– Thay đổi khẩu vị: Mặc dù một số người ăn nhiều hơn khi họ trầm cảm, nhưng lại có nhiều người mất khẩu vị. Thay đổi cân nặng là tình trạng khá phổ biến ở bất kỳ dạng trầm cảm nào.
Changes in appetite: While some people overeat when they’re depressed, others lose their appetite.2 Weight changes are common with any type of depression.
– Thay đổi trong giấc ngủ: Một số người khó bước ra khỏi giường khi bị trầm cảm vì họ lúc nào cũng muốn ngủ. Một số khác lại không thể ngủ và có thể ghi nhận chứng mất ngủ hoặc xuất hiện những thay đổi lớn trong thói quen ngủ, như trằn trọc về đêm và ngủ ngày.
Changes in sleep: Some people struggle to get out of bed when they’re depressed because they want to sleep all the time. Others can’t sleep and they may report insomnia or exhibit major changes in their sleep habits, such as staying awake at night and sleeping during the day.
– Cảm giác bất lực: Tội lỗi, thấy mình chẳng có giá trị, và cảm giác bất lực đều là những cảm giác thường gặp ở người mắc tình trạng này.
Feelings of hopelessness: Guilt, worthlessness, and feelings of hopelessness are common.2
– Mất hứng thú vào những hoạt động yêu thích: Người mắc trầm cảm cười có thể không còn hứng thú với những hoạt động mà bình thường họ vẫn thích làm.
Loss of interest in activities: Individuals with smiling depression may not be interested in the activities they usually enjoy.
Mặc cho có các dấu hiệu và triệu chứng này, người mắc trầm cảm cười vẫn có thể vận hành cuộc sống khá tốt. Họ có thể vẫn có công việc ổn định, và tiếp tục duy trì các hoạt động đời sống xã hội. Họ thậm chí còn trông rất hoạt bát và lạc quan. Vì lẽ đó, ta cần trò chuyện nhiều hơn về các vấn đề sức khỏe tâm thần theo một phương thức cởi mở. Làm như vậy sẽ giúp họ có thêm can đảm để bày tỏ cảm xúc của mình.
Despite these signs and symptoms, individuals with smiling depression are still likely to appear high-functioning. They may hold down a steady job and continue to maintain an active social life. They may even appear cheerful and optimistic. For this reason, it’s important to talk about mental health issues in an open way. Doing so may give them the courage to open up about their feelings.
Tại sao con người ta lại cười khi bị trầm cảm? Why People Smile When They’re Depressed
Cùng không có gì lạ khi con người ta không muốn người khác biết về chứng trầm cảm của mình. Từ việc muốn bảo vệ sự riêng tư đến sợ bị người khác đánh giá, có nhiều lý do cá nhân và công việc khiến con người ta che giấu các triệu chứng trầm cảm và che đậy nó bằng nụ cười. Dưới đây là một góc nhìn cận cảnh hơn về lý do tại sao con người ta lại giữ bí mật về chứng trầm cảm.
It’s not uncommon for people to keep their depression private. From wanting to protect their privacy to fearing judgment by others, there are many personal and professional reasons why people hide their symptoms of depression and may mask it with a smile. Here’s a closer look at why people keep depression a secret.
– Sợ trở thành gánh nặng cho người khác. Fear of Burdening Others
Trầm cảm và cảm giác tội lỗi thường song hành với nhau. Hệ quả là, nhiều người không muốn tạo gánh nặng cho bất cứ ai vì những khó khăn mình đang gặp phải. Sự thật này có thể cực kỳ đúng với những người quen chăm sóc người khác thay vì để người khác chăm sóc mình. Họ đơn giản là không biết cách kêu gọi sự giúp đỡ, vậy nên họ cứ vật lộn với chính mình thôi.
Depression and guilt tend to go hand-in-hand.3 Consequently, many individuals don’t want to burden anyone else with their struggles. This fact may be especially true for people who are used to taking care of others rather than having others take care of them. They simply do not know how to ask for help, so they keep their struggles to themselves.
– Xấu hổ. Embarrassment
Một số người tin rằng trầm cảm là một khiếm khuyết tính cách hoặc dấu hiệu của sự yếu đuối. Họ có thể tin vào lời nói dối rằng mình nên có khả vượt qua nó. Khi họ không thể, họ nghĩ bản thân mình có điều gì đó không đúng. Hệ quả là, họ có thể cảm thấy nhục nhã vì đã bị trầm cảm vì họ cho rằng họ nên có khả năng tự mình xử lý nó.
Some people believe depression is a character flaw or a sign of weakness. They may even believe the lie that they should be able to “snap out of it.” When they cannot, they think there’s something wrong with them. Consequently, they may feel embarrassed about having depression because they think they should be able to handle it themselves.3
– Chối bỏ. Denial
Trầm cảm cười có thể khởi nguồn khi một người chối bỏ cảm giác trầm cảm trong họ. Họ có thể nghĩ rằng chỉ cần họ cười, họ không thể bị trầm cảm được. Nhiều người không thể thừa nhận có điều gì đó không ổn đang xảy ra với họ. Họ sẽ dễ giả vờ rằng mình ổn hơn là cởi mở về những gì họ thực sự cảm thấy.
Smiling depression may stem from a person’s denial that they feel depressed. They may think that as long as they’re smiling, they must not have depression. Many people cannot admit that there might be something wrong with them. It’s easier for them to pretend like they’re fine than it is to open up about how they truly feel.
– Sợ phản ứng dữ dội. Fear of Backlash
Đôi khi con người ta lo lắng về những hậu quả lên cá nhân và công việc từ việc mắc trầm cảm. Ví dụ, một diễn viên hài hoặc luật sư có thể lo rằng nhà tuyển dụng sẽ nghi ngờ năng lực nghề nghiệp của họ. Hoặc, một người có thể lo rằng người bạn đời của mình sẽ rời bỏ mình nếu tiết lộ mình mắc trầm cảm. Vậy nên, thay vì liều lĩnh đề bị đánh giá hoặc trừng phạt vì bị trầm cảm, họ chọn che giấu nó đằng sau một nụ cười.
Sometimes people worry about the personal and professional ramifications of having depression.4 For example, a comedian or lawyer may be concerned that their employer will doubt their ability to do their job. Or, someone may worry that a partner will leave them if they reveal that they have depression. So, rather than risk being judged or punished for being depressed, they hide behind a smile.
– Lo rằng người khác thấy mình yếu đuối. Concern About Appearing Weak
Người mắc trầm cảm cười thường sợ người khác sẽ lợi dụng mình nếu họ tiết lộ họ mắc trầm cảm. Họ không chỉ sợ người khác sẽ nghĩ họ yếu đuối và dễ bị tổn thương, mà họ còn lo rằng mọi người sẽ sử dụng trầm cảm làm đòn bẩy chống lại họ. Họ thà sắm một vẻ ngoài thô ráp còn hơn thừa nhận rằng mình cần được giúp đỡ.
People with smiling depression often fear that others will take advantage of them if they reveal they have depression. Not only do they worry that others will see them as weak and vulnerable, but they are concerned that others will use their depression as leverage against them. They would rather put on a tough exterior than admit that they need help.
– Cảm giác tội lỗi. Guilt
Vì cảm giác tội lỗi thường song hành với trầm cảm, nên đôi khi con người ta cảm thấy mình không nên trầm cảm. Họ nghĩ mình có một cuộc sống tốt và không nên cảm thấy tồi tệ.
Because guilt tends to accompany depression, sometimes people don’t feel as though they should be depressed. They might think they have a good life and shouldn’t feel bad.
Họ cũng thấy mình có lẽ đang làm điều gì đó không đúng hoặc rằng mình, bằng một cách nào đó, có lỗi vì đã bị trầm cảm. Hệ quả là, họ cảm thấy tội lỗi và đôi khi còn xấu hổ vì chứng trầm cảm của mình. Vậy nên họ che giấu nó bằng một nụ cười.
They also feel like they must be doing something wrong or that they’re somehow to blame for being depressed. Consequently, they feel guilty and sometimes even ashamed of their depression. So they keep it hidden behind a smile.
– Quan điểm thiếu thực tế về hạnh phúc. Unrealistic Views of Happiness
Mạng xã hội mô tả hạnh phúc một cách phi thực tế. Nhiều người lướt mạng xã hội và thấy hình ảnh mọi người vui vẻ. Hệ quả là, họ dần tin rằng chỉ có họ là đang vật lộn với các vấn đề sức khỏe tâm thần. Họ có thể cảm thấy bị cô lập hơn bao giờ hết và nó có thể khiến họ che giấu những cuộc vật lộn nội tâm này.
Social media portrays happiness in an unrealistic way. Many people scroll through social media and see pictures of happy people. Consequently, they grow to believe that they’re the only ones struggling with mental health issues.5 They may feel more isolated than ever and it could cause them to hide their struggles.
– Chủ nghĩa cầu toàn. Perfectionism
Người theo chủ nghĩa cầu toàn thường rất giỏi tỏ ra mình hoàn hảo. Và, với nhiều người, điều đó có nghĩa là ngụy trang nỗi đau hoặc vấn đề mình đang gặp phải. Kết quả là, việc thừa nhận bị trầm cảm có nghĩa là đời sống của họ sẽ bớt hoàn hảo và họ đơn giản là không thể để bản thân làm điều đó.
Perfectionists have often mastered the art of looking perfect. And, for many, that means disguising any pain or problems they are experiencing. As a result, admitting to depression would mean that their lives are less than perfect and they just cannot bring themselves to do that.
Nguy cơ tự sát. Risk of Suicide
Trầm cảm thường tạo ra suy nghĩ về cái chết và tự sát. Nhưng đôi khi, người bị chẩn đoán mắc trầm cảm lại thiếu năng lượng để lên kế hoạch và thực hiện theo để hoàn thành tự kết liễu bản thân. Mặc dù bất cứ ai mắc trầm cảm đều có nguy cơ tự sát, nhưng người mắc trầm cảm cười có thể ở mức nguy cơ tự sát cực kỳ cao vì họ vận hành cuộc sống họ khá tốt.
Depression often causes thoughts of death and suicide. But sometimes, people with clinical depression lack the energy to create a plan and follow through on completing suicide. While anyone with depression is at risk of suicide, individuals with smiling depression may be at especially high risk because they are high-functioning.2
Người mắc trầm cảm cười thường có năng lượng để làm theo những suy nghĩ tự sát trong họ. Ngoài ra, người mắc trầm cảm cười thường cũng không được điều trị. Trầm cảm mà không được điều trị sẽ tệ dần theo thời gian và làm tăng khả năng tự sát.
Individuals with smiling depression often have enough energy to follow through on their suicidal thoughts. What’s more, individuals with smiling depression often go untreated as well. And untreated depression may get worse over time and increase the likelihood of suicide.
Điều trị trầm cảm cười. Treatment for Smiling Depression
Một người mắc trầm cảm cười có thể bị chẩn đoán chính thức mắc trầm cảm với các đặc điểm không điển hình. Ví dụ, tỏ ra vui vẻ thường không hay gặp ở những người cảm thấy trầm cảm.
Someone with smiling depression might officially be diagnosed with depression with atypical features. For instance, looking happy isn’t typical of someone who feels depressed.
Nhưng cũng như các dạng trầm cảm khác, trầm cảm cười có thể điều trị được. Điều trị có thể bao gồm thuốc, trò chuyện trị liệu, và thay đổi lối sống như chế độ ăn và thể dục.
But just like other types of depression, smiling depression is treatable. Treatment may include medication, talk therapy, and lifestyle changes such as diet and exercise.
Nếu bạn nghĩ mình có thể bị trầm cảm, hãy trao đổi với bác sĩ. Hãy giải thích rằng bạn không cảm thấy là bạn gần đây và mô tả các triệu chứng mà bạn đang gặp phải.
If you think you may be depressed, talk to your doctor.6 Explain that you haven’t been feeling yourself lately and describe some of the symptoms that you’re experiencing.
Bác sĩ có thể loại trừ một số vấn đề sức khỏe thể chất có thể góp phần vào các triệu chứng và có thể hỗ trợ chuyển gửi đến các dịch vụ điều trị khác, như trị liệu viên tâm lý hoặc bác sĩ tâm thần.
Your physician can rule out physical health issues that may be contributing to your symptoms and can assist with referrals to other treatment providers, such as a psychotherapist or psychiatrist.
Làm sao để giúp đỡ một người bị trầm cảm cười. How to Help Someone With Smiling Depression
Nếu bạn nghĩ ai đó bạn biết bị mắc trầm cảm cười, hãy chia sẻ nỗi bận tâm của bạn. Hãy bình thường hóa các vấn đề sức khỏe tâm thần và trao đổi với họ về những cách hỗ trợ họ. Hãy cung cấp hỗ trợ tinh thần cũng như hỗ trợ thực tiễn.
If you think someone you know has smiling depression, share your concerns. Normalize mental health issues and talk to them about how they can get help. Offer emotional support as well as practical support.
Ví dụ, bạn có thể đề xuất đưa họ đến một buổi thăm khác sức khỏe, hoặc tùy thuộc và bản chất của mối quan hệ, bạn thậm chí có thể đề xuất tham gia buổi khám cùng với họ. Hãy hướng họ đến những nguồn lực hỗ trợ tại cộng đồng. Hãy cho họ biết về các dịch vụ sức khỏe tâm thần có thể dành cho họ.
For example, you might offer a ride to a medical appointment, or depending on the nature of your relationship, you might even offer to attend an appointment with them. Direct them to community resources as well. Tell them about mental health services that may be available to them.
Nếu người thân từ chối tìm kiếm giúp đỡ, bản thân bạn có thể cân nhắc trao đổi với một trị liệu viên. Việc trao đổi với một ai đó có thể giúp bạn kiểm soát căng thẳng của chính mình trong khi vẫn củng cố các chiến lược bạn có thể sử dụng để giúp một người bạn quan tâm.
If a loved one refuses to get help, you might consider talking to a therapist yourself. Talking to someone can help you manage your own stress while also reinforcing strategies you can use to help someone you care about.
Tham khảo. Sources
World Health Organization. Depression.
Shetty P, Mane A, Fulmali S, Uchit G. Understanding masked depression: A clinical scenario. Indian J Psychiatry. 2018;(60)1:97-102. doi:10.4103/psychiatry.IndianJPsychiatry_272_17
Pulcu E, Zahn R, Elliott R. The role of self-blaming moral emotions in major depression and their impact on social-economical decision making. Front Psychol. 2013;(4):310. doi:10.3389/fpsyg.2013.00310
Rössler W. The stigma of mental disorders: A millennia-long history of social exclusion and prejudices. EMBO Rep. 2016;17(9):1250-3. doi:10.15252/embr.201643041
Shensa A, Sidani JE, Dew MA, Escobar-Viera CG, Primack BA. Social media use and depression and anxiety symptoms: A cluster analysis. Am J Health Behav. 2018;(42)2:116-128. doi:10.5993/AJHB.42.2.11
Centers for Disease Control and Prevention. Mental health conditions: Depression and anxiety.
Nguồn: https://www.verywellmind.com/what-is-smiling-depression-4775918
Như Trang.